Geçtiğimiz akşamlardan birinde Öteki Sinema yazarı Murat Tolga Şen’in sorduğu bir soru üzerine aklıma geçen yıl katıldığım Yıldız Teknik Üniversitesi’ndeki blog yazarlığı konuşmam geldi. Katılımcılarla blog yazmanın ya da kendini ifade etmenin ne kadar faydalı ya da faydasız olabileceği üzerine konuşmuştuk. Bu konuşma sırasında örnekleme yaptığım bir başlıkta sinemaydı. Çünkü o tarihlerde yazdığım ve üzerine çok konuştuğum bir “VEDA” filmi ve onun yaşattığı hezeyan vardı. Katılımcılar neden blog yazarlığı’nın bu kadar önemli olduğunu ve neden ilgimi çektiğini sorduklarında onlara şunu söylemiştim.

“Öyle bir cenderedeyiz ki, hep aynı gazeteler, aynı yazarlar, aynı eleştirmenler ve buna bağlı olan aynı yönde eleştiriler! Ben kendi adıma bu alışılmış kalıpların dışında “ben ne düşünüyorum” diyerek yazıyorum. Bunu kimsenin anlamasını, beğenmesini ya da özellikle takip etmesini beklemiyorum.” demiştim.

Buradan hareketle bakarsak; bence gazete, dergi ya da görsel medyada görev alan, kalburüstü diye tabir ettiğimiz yazarların özgürlüğü ve özgünlüğü çok tartışılır bir durumdadır. Nedenine gelecek olursak;

Medya karteli içerisinde film üreten ve sinemaseverle buluşturan zincirde farklı halkalar mevcuttur. Bunu hem önceki işlerim hem de kişisel tecrübelerimden dolayı biliyorum. Bir filmin yapım tarafı sonrasında, PR, lansman yada piyasaya servisinde kimlerle çalışıldığı, o işin basın kitinin kimlere gidip kimlere gitmediği, galaya hangi önemli yazarların davet edildiği ya da edilmediği aslında sizin birazda piyasadaki görünürlüğünüzü belirler. Ama iş sinema yazarlarının eleştirilerine ve görüşlerine gelince burada hem yazarın özgünlüğü, hem bağlı olduğu kurum yada kuruluşların piyasa ile olan anlaşmaları vb. gibi bir çok sebep devreye giriyor.

İşte bu noktadan sonra bizim özgür dediğimiz, burnu kaf dağlarında olan, adını duyduğumuz anda duayendir dediğimiz eleştirmenler bile bir anda güzel bir işi kötüleyebilir ya da kötü bir işi iyi diye yazabilir oluyorlar. Ve bu durum bu konuda emek veren, üreten ve okuyan herkes tarafından dehşetle izleniyor.

İşte bu noktada durup kendi yazdıklarıma ve çevremdeki başarılı sinema blogu yazarı arkadaşlarıma bakınca salt olarak gördüğüm şey samimiyet oluyor. Çünkü onlar bağımsız şekilde paralarını verip gidiyor, izliyor, yönetmeni inceliyor, önceki ve sonraki işlerini takip ediyor ve ondan sonra da o izlediği filmi buna göre kendi cenderesinde öğütüp bloguna yazıyor. Herhangi bağ, yönlendirme yada para kaygısı gütmeden bunu yapması bence onu daha da değerli yapıyor.

Tabii ki beğenmek yada beğenmemek sizin tasarrufunuzda ama unutmamak lazım ki; yazım yanlışı yapan ama fikirlerini kendince dile getirebilecek kadar içten olan bir blog yazarı, başka ellerle çekilen iplere göre yazan bir kukla haline getirilmiş yazardan daha değerlidir.

Bu yazıyı kesinlikle bir kişi yada kurumu nitelemek için değil, genel düşüncelerimi dile getirmek için yazdım. İçinde geçen bu tanımlamalar, aslen sadece sinema merkezinde değil tüm konu başlıklarında yaşanan bu karamizah hakkındaki fikirlerimdir.
Ne zaman özgür, kendini başka kişiler tarafından yönettirmeyen, kendi düşüncesini, beğenisini, sinematografik bilgisini ortaya çıkaran ve sinema tarihine hakaret edercesine yapılan çalışmaları savunmayan yazarlar ortaya çıkarsa o zaman bu ülkede özgürlük, gelişmişlik ve özgür yazıları yazan basına güven duyacağım ve savunacağım.

Sevgilerimle

Satırlar, bir babanın oğluna yazabileceği en hazin satırlardı. Evlat, verdiği sözü tutabilmenin derin zorluk ve kederiyle babasının odasından çıktı. Adam, ölümünden 3 saat önce aslında öleceğine hiç inanmadığı birini  arkadaş, dost, kardeş ve yoldaş olduğu birini Atatürk’ü oğluna anlatmayı tercih etmişti…

Zülfü Livaneli’nin aylardır beklenen sinema filmi VEDA işte bu sahnelerle başlıyordu.

Açıkcası  tartışılan ve üstüne bir çok spekülatif yorumlar yapılan “Mustafa”’dan sonra bu projenin daha doğru şekilde hazırlandığını, oyuncu kadrosu, mekanları, fragmanı, müzikleri ve diğer öğeleri ile daha özgün ve doğru bir çalışma olacağını düşünürken bir hayal kırıklığı ile karşılaştım.

Projenin genel anlamda anlatımı hepimizin filmin çıkışından önce bildiği gibi Mustafa K. Atatürk’ün yaveri olan Salih Bozok’un ağzından anlatılıyor. Bu taraftan bakıldığında, Atamızın ölümüyle nihayet bulacak o stresli saatlerde ona hayatını vermiş ve onu arkadaş yada bir Ata’dan ötede görmüş bir adamın ağzından bu anıları dinlemek muhteşem etkileyici ve ilgi çekici…

Peki ya sonrası?

Sevgili film ekibi ve sayın Livaneli,

Ben bir Türk izleyicisi ve bir genç olarak artık Atatürk’ün insanüstü bir varlık gibi gösterildiği, devamlı yalnızca iyiliklerinin ön planda olduğu, aşklarının konu edildiği filmleri izlemek istemiyorum. Yapmış olduğunuz filmde Atatürk’ün küçüklüğünden orta yaşlarındaki hallerine kadar en can alıcı noktalar olarak, Zübeyde hanımla barışma, fikriye ile ilk duygusal temas, annesini ölümü vs. gibi yalnızca duyguların patlama yapabileceği noktalar seçilmişti. Sizce böyle bir insan, asker ve dehanın yanlıca bu özellikleri mi patlama noktası olabilirdi. Peki şuna ne demeli!

Bizim askeri dehasını ilk olarak tasavvur ettiğimiz, ülkemizin cephelerinde en önemli noktayı savunmuş Ata’nın Conk bayırı sahnelerinin bu kadar üstün körü geçilmesi sizce bu filme yakıştı mı? Ayrıca süngülerle saldırı yapılan sahnelerde Ata’nın ben hiç silah çekip en önde koştuğunu hiç okumadım yada görmedim. Hadi onu da geçtim, o sahnede koşarken vurulan askerlerden bir gıdım kan akmaz mı?

Ata’nın öldüğü sahnede, neden o kadar kolay bir dekor, neden o kadar kolay çiçekler, neden o puslu görüntü ile bir şeylerin üstünü örtme bunu anlamış değilim.

Oyunculuklara geldiğimizde teknik açıdan bazı eksikler gözüme çarptı. Atatürk’ün çocukluğundan ölümüne kadar geçen sürede 4 oyuncu kullanılmasına karşın Annesi Zübeyde Hanım olarak sadece Dolunay Soysert’in kullanılması biraz yanlış olmuş. Oyunculuğunu uzun süredir takip ve takdir ettiğim bir kadın oyuncunun bu roldeki özellikle orta yaş ve sonrasında performansının düşük kaldığını düşündüm. Bazı rollerdeki seçimlerin cast anlamında ana karakterlere göre genç kaldığını gördüm. Filmde Ata’nın ölümünün son saatlerinde yanında olan ve bana göre Salih Bozok kadar önemli olan Kılıç Ali’nin neredeyse görünmeyecek kadar küçük kullanılması eklenilen ve değiştirilen olayların içinde eksik bırakıldığı kanaatindeyim.

Ayrıca kurgusal olarak, filmin genelinde kreşendo yerlerin yanlış olduğu kanısındayım. Bunlarında ötesinde, Sunay Akın’ın Ata’nın yanına gelip selam durduktan sonra Ata ile sarılmaları sırasında Sinan Tuzcu’nun bakışları, Sunay Akın’ın canlandırdığı Kazım Karabekir paşanın o dönemde görev yaptığı mevkiinin yanlış verilmesi,  Özge Özpirinççi’nın intihar sahnesinde kalbine kurşun sıkmasına karşın arabada baş aşağıya doğru durmasına rağmen ne üstündeki paltoda ne başka bir yerde kanama olmaması ve sadece elinden bir damla kan akması, Ata’nın Padişahın emrine karşı gelerek ve Annesi ile konuşarak İstanbuldan ayrılacağı sahnede Dolunay Soysert’in canlandırdığı karakterin yaşının aksine hareketlerindeki dinamizm…

Bunlar ve bunlara benzer bir çok şey sayılabilir aslında film için. Sakın bir filmi eline alıp yerdikçe yermeye çalışan biri olarak görmeyin beni. Ancak  bana göre hala doğru ve Atatürk’ü özgün, doğru, iyi anlatabilen, doğru dökümante edilebilmiş bir film ülkemizden çıkmadı. Sanırım bu mesaj kaygıları, bu filmlerde bir şeyleri empoze etme üsluplarımızdan vazgeçilmediği sürece de çıkmayacak…

Sevgili izleyiciler, eğer Salih Bozok ve onun değerli satırlarından çıkan ve Livaneli tarafından filmleştirilen bir Atatürk filmi istiyorsanız beklemeden sinemaya gitmenizi tavsiye ederim.

Eğer Atatürk araştıran, okuyan ve detayların önemli olduğunu düşünüyorsanız bu söylediklerimi bir kenara yazmanızı tavsiye ediyorum.

Bu sebeple ben hala”Kurtuluş”, “Cumhuriyet” ve “Sarı Zeybek” seviyorum… Ama yanlış anlamayın bu yapımları son yıllardaki projeler ile asla aynı kefeye koymuyorum…

Sevgilerimle…

Bir klarneti yaren bellemiş, kendi dünyasında mutlu, içten, sıcak ve babasına olan özlemini kalbine koyup istanbula gelen bir adamın hikayesi “Eyyvah Eyvah”‘ın anlattıkları..

Fragmanında Ata Demirer’i ilk izlediğimde “İşte bu! Sonunda Ata kendi benimsediği, önceki şovlarında başarıyla kullandığı bir şiveyi ile film yapmış” dedim. Çünkü bu Trakya yöresi şivesi, ata ile güzel uyuşan ve mimikleri ile iyi desteklendiğinde seyirciden güzel tepki almaktaydı. Diğer yandan Demet Akbağ gibi usta bir oyuncunun üstüne yıllardır oturmuş, gören herkesin “yahu bu aynı züleyha” dediği bir tipi oynaması da Ata gibi doğru bir tercihin ürünüydü…

Şimdi gelelim Gala gecesine!!!
O akşam koştura koştura heyecan içinde gala için İstinye Park’taki sinema bölümüne koştum. Bir çok arkadaş, basın, oyuncular vs. ile geçen kokteyl sonrasında filmin ilk gösterimi için salona geçtik…

Film bana göre yoğun klişelerden uzak, sıcak ve samimi, inişleri ve çıkışları ile dengeli, kahkaha krizine sokabilen ama bir taraftan da kendimizi sorgulamamızı sağlayan bir anlatımdaydı. Ve bu anlatımından olsa gerek, filmin başındaki kahkahaların yanına sonraki dakikalarda hafif ama kişiye göre derinden sarsabilecek bir hüzün giriyor.

Ama yine de Ata Demirer’in önceki çalışmalarına ve piyasadaki Türk filmlerine baktığımızda, ki en son çekilen “Osmanlı Cumhuriyeti” filmi bir faciaydı, yeni dönemde gördüğümüz filmler içerisinde düzeyli anlatım ve esprili yaklaşımı ile bu filmin gişe yapabileceğini söyleyebilirim.

Tabii başrol oyuncuları yanında, Salih Kalyon’un o muhteşem dede tiplemesi, Tanju Tuncel’in dertleri ve heyecanı ile anane karakteri,
Menajer rolündeki Bülent Şakrak ve belalı sevgili Ali Savaşçı’nın muhteşem performanslarını ve adını sayamadığım dah bir çok oyuncunun başarılarını da unutmamak gerekir.

Filmin genel hatlarını beğenirken olumsuzluklarını da söylemeden geçemeyeceğim;

Filmin başındaki ve hatta fragmanında da göreceğimiz gemi ile kayığın karşılaşma sahnesi açıkcası Amerikan sinemasının absürd filmlerine bir destek niteliğinde olmuştu.

Bazı sahnelerde oyuncuların birbirleri olan diyaloglarında küçük kopukluklar göze batıyordu.

Bazı sahnelerde (Özellikle Ata Demirer ve Demet Akbağ) arasındaki atışmaların süresindeki uzama dikkati dağıtabiliyordu.

Hepsinden önemlisi (ki bu yorumda galayı izleyen en az 5 arkadaşım onayladı ama burada detaylı yazarsam filmin sonunu söylemiş olurum) hikayenin gidişatının ve o arayışın beklenmedik bir şekilde ve bu kadar kolayca bir sona bağlanması çok şaşırtıcıydı.

Öyle biz zamanda yaşıyoruz ki, Recep İvedik gibi karakterler gişe rekorları kırarken böyle komik ve düzeyli yapımların geride kalması anlaşılır gibi olmuyor…
Umarım seyirci bu filmin değerini hakkıyla verir ve arzu edilen sonuca ulaşılır.

İşin Sosyal medya ve tanıtım kısmına gelince, Sosyal Medya çalışmaları konusunda Eyyvah Eyvah-BKM Film’in tercih ettikleri ajans ve stratejinin doğru olduğu düşüncesindeyim. Vizyon öncesi çalışmaların süre olarak çok doğru bir zamanlama ile başlaması, iletişimin şeffaf ama bir o kadar da düzeyli olması, kriz yönetimini iyi şekilde başarmaları şahsen beni çok mutlu etti.
Bu sebeple işin sosyal kısmında eksik bir bölüm olmadığı kanısındayım.

Neyse sonuç olarak filmin benim gözümdeki puanı 9/10 oldu…
Umarım siz de bugün vizyona giren bu başarılı yapımı sinemada izleyerek hem bu ekibe güzel bir ödül vermiş olursunuz hem de Türk sinemasının gelimesine yardımcı olmuş olursunuz…
Ellerinize, Emeğinize, yüreğinize sağlık…

Devamlı dijital kampanyalar, yeni reklam kuşakları, lansmanlar derken farkında olmadan birşeyleri yitirdiğimizi düşünüyorum. Geçmişe bakıyorumda, gün geçtikçe işlerdeki kalitede, yaratıcılıkta, insanları çeken öğelerin seçimlerinde bir sürü yanlışlıklar buluyorum…

Belki büyüyorum, belki çok eleştirel gözle bakıyorum ama kime baksam, kiminle konuşsam bu fikirlerime katılıyorlar.

Bende bundan hareketle dedim birlikte şöyle bir eski reklam filmlerimize, şu bizim dilimize pelesenk olan sloganlara tekrar bir bakalım…

Buradan hareketle, sizlere bu yazımda 10 tane yayınlandığı dönemde ses getirmiş reklam filmi sunacağım.
Bu filmleri seçmekten ve sizlerle paylaşmak için hazırlamaktan bile o kadar çok zevk aldım ki.

İşte başlıyoruz;

Tek kanallı dönemlere gidelim şimdi!
Televizyon tek kanal, TRT’de ne yayınlansa izleyicisi hazırdı. O hazır olanlar aslında bizdik. Çocuktuk, meraklıydık ve televizyon bizim için en güzel eğlence, bilgi ve zaman geçirme aracıydı.

İşte 70′lerden gelen 10 adet birbirinden güzel reklam filmi;

Ülker – Akşama babacığım, unutma Ülker getir

İzocam

Müjde Çorapları

Rama

Mintax – Kuruntu Ailesi

Oba Makarna

Bonibon

Türkiye İş Bankası – Sağduyu reklamları

Dalin

Kırlangıç Zeytinyağı

Ne güzel yıllardı o yıllar. Bu reklam müzikleri, sloganları nasıl da dillerimize dolanmıştı. Günlerce çevremizde konuşur, herhangi bir yerde o müziği yada sesi duysak hangi markaya ait bilirdik.

O zamandan bu zamana bir sürü reklam filmi çekildi. Bu yazımın devamında bu konuyla ilgili yeni filmler gelecek. Umarım bu filmler sizi azıcıkta olsa eskiye götürmüştür. Yüzünüzde azıcıkta olsa bir gülücük bırakabildiysem ne mutlu bana diyorum.

Saygılar sunuyorum!!!

Bunu yapmanızdan bıktım artık!!!
Zengin ailenin kızı ile fakir ama gururlu genç, bir mafya grubu ile ülke kurtarma çalışması, ilişki dengesizliği yaşayan gençlik grupları vs. vs. Bizim medya dünyamız, bizim dizi yapımcılarımız ne zaman sığ düşünmekten vazgeçip özgün şeyleri yapabilecek kapasiteye gelebilecek?

Yıllarca önce başladı bu dizi furyaları, diziler öyle çok sevildi ki her yeni sezonda bir tane daha, iki tane daha, beş, on … Dizi kaynıyor önümüz arkamız sobe! Behlül ile uyuyup, ezel’le uyanıyoruz, Bihter ile çay içip oradan geçerken cevahirin mantıcısında yemek yiyoruz. Artık dizilerdeki karakterlerin aldıkları, yedikleri ve giydikleri bizimde zevklerimiz haline geliyor. Bakışlar, konuşmalar değişiyor. “Yahu artık bir tek karakter öldüğünde sela verdirip cenaze namazı kıldırmadığımız kaldı” diyorduk o da 2 yıl önce Mafya dizilerimizin gözbebeği olan dizideki “Çakır” karakterinin ölmesi ile yaşandı.

Ne olur ey yapımcılar, bırakın artık bu alışılagelmiş, insanların birbirini asıp kestiği, yataklara düşüren, ağlattıkça ağlatan klişe dizileri. Biraz özgün çalışmalar yapılsın, sadece ünlü isimler altına serpiştirilmiş diziler değil, sağlam kurgu, sağlam kadro, sağlam ekiple yapılan diziler izlemek isteyen bir çoğunluk karşınızda duruyor.

Avrupa’daki dizileri örnek almak bir kıstas değil ama alacaksanız da lütfen kaş yaparken göz çıkarmayın… “ER” dizisi yapalım derken olanlar, “Married with children” dizisinin yerli versiyonunun kısa süreli can alıcı halleri…

Yapılan iyi işler de oldu bu zamana kadar ve bundan sonra da olacaktır. “Ekmek Teknesi”,”Baba Evi”, “İkinci Bahar” vs. vs. ama ne olur artık bu halkı bu kadar sığ zannetmeyin. Bir sürü konu, bir sürü başarılı yazar ve bir çok bekleyen proje var. Lütfen dizi yaparken sadece duygulara değil, beyine ve mantığa da hitap eden projeler hayata geçirin. Bu ülkenin, bu insanların yada en azından büyük bir kesimin beklediği şey budur.

Perwoll markası uzun yıllardır Türk ev hanımları için özellikle yünlü ürünlerinde başarılı sonuçlar veren bir üründür. Sonrasında geçtiğimiz yıl yapılan bir cross marketing örneği ile Perwoll “Siyah Sihir” tüketicilerle buluştu.

Ancak geçen 1 yıl içerisinde yayınlanan reklamların yurtdışından alınması, alınması bir yana gelen reklamlardaki absürdlük sınırları zorlar durumda… Bu 1 yıl içinde yayınlanan iki reklam filminde de ana karakterin yanındaki kadın sahnedeki kişiyi beğenir, ana karakterimiz ise devamlı kadının sözlerini sakin bir şekilde “hııımm”, “hımmm” deyip geçiştiriyor, kadının sahnedeki kişiyi göstererek “üzerindeki giysi de yeni galiba” lafına “Hahayttt o yeni değil Perwoll Siyah Sihir ile yıkandı” replikleri yan karakterin “Sen nereden biliyorsun?” sorusu ile doruğa ulaşır ve Ana karakterimizin “Çünkü o benim oğlum” demesi absürdlük mertebesine yükselmesini sağlar.

Ayrıca bu diyalog sırasında bana en komik gelen kısım ise Perwoll Siyah Sihir ile yıkanmış derken bulundukları Salon yada ortama inat kadının arkasından ürünün paketini çıkarması oluyor. Yahu allahınızı severseniz tamam anladım sizin mal satmanız ticari devamlılığınızı sağlar. Ancak ürünü satayım derken tüketici gözünde böyle komik duruma düşmeyin…

Geçmiş yazımda belirtmiş olduğum gibi bu yazımda sizlere Cast ajansı nedir?
Ne menem birşeydir? Piyasadaki işlevleri nelerdir? Hangi tür şirketler, neden cast ajansını ararlar bunu anlatmak istedim.

Cast ajansları içerikleri bakımından her türlü görsel mecra ile içiçedir. Başta reklam, dizi ve sinema projeleri olmak üzere, ajanslar insan öğesinin yer aldığı tüm kampanyalarda görev alırlar.

Bir reklam ajansının yapacağı katalog çalışması, bir ilaç firmasının tanıtım filmi, bir markanın billboard reklam çalışması, bir tekstil firmasının hazırlayacağı yaz kataloğundaki modeller konu olduğunda ilk görüşülen yer ajanslar olmaktadır.
Peki şimdi birde işe diğer taraftan bakalım!

Bir çok cast ajansının olduğu bu piyasada oyuncuları kim nasıl seçiyor?
Aslında bu konuda oyuncuların bir kısmında “tamamen torpil” düşüncesi olduğunu biliyorum.

Ama gelin görün ki, olay hiç bu kadar basit değil.
Bunu anlamak için bu projelerin mutfağını oluşturan firmaların arasında cast ajanslarının nerede olduğunu görelim;

Örnek: Reklam Filmi Hazırlığı

1- Müşteri
2-Reklam Ajansı
3- Yapım şirketi
4-Casting Ajansı

1- Müşteri: Malını yada hizmetini halkla paylaşmak isteyen taraftır. Kendisine uygun gördüğü bir reklam ajansını tercih ederek projelerine ait reklam çalışmalarını o ajansla yapmak istemektedir.

2-Reklam Ajansı: Müşterinin ürün yada hizmetlerine özel fikirler ve projeler üreten şirkettir. Yapılacak olan projenin içeriğini hazırlar ve müşterisine sunarak onay alır. Sonrasında gerekli projenin hazırlığını çözüm ortakları ile tamamlar.

3-Yapım Şirketi: Reklam ajansları üzerinden gelen çalışmaları alıp çekim, montaj, seslendirme, yayına hazırlanması işlemlerini gerçekleştiren şirketlerdir. Senaryo ve hikaye şeklinde gelen işe uygun cast ekibinin oluşturulması ve çekim işlemlerinin tamamlanması tamamen bir yapım şirketi görevidir.

4- Cast Ajansı: Yapım şirketlerinden gelecek projelere göre oyuncu seçeneklerini paylaşan şirketlerdir. Cast ekiplerinin oluşturulmasında yapım şirketlerinin ana yardımcılarıdır.

Yukarıda gördüğünüz gibi bu şekilde zincir bir yapıya sahip olan işleyiş içerisinde Yapım şirketi bünyesinde son şekli verilen proje cast ajanslarına briefler ile duyurulur. İhtiyaç duyulan yaş gurubu, kişisel özellikler, boy, kilo vb. diğer detayların verilmesi sonrasında ajanslar uygun olacak oyuncu adaylarının fotoğraf / Video kayıtlarını yapım şirketlerine iletirler.
İşte Cast ajanslarının ve oyuncularının macerası tam burada başlar.

Yapım şirketlerinin cast direktörleri, cast ajanslarından gelen oyuncu önerilerini incelerler. Sonrasında gelen önerilerden uygun olan kişileri gönderilmiş olan cast ajansından görüşmeye çağırırlar. Belirlenen gün ve saatte ofislerine gelen oyuncu adaylarının 1-3 dk. uzunluğunda birer tanıtım kaydını alırlar. Bu tanıtım kaydının içeriği kişisel bilgiler, önceki oyunculuk tecrübeleri (varsa) vs.’dir. Görüşme günlerinin sonunda cast direktörleri gelen kayıtları yönetmen asistanları yada diğer yetkililer ile inceleyerek hikayelerinde en uygun olabilecek olan tip alternatiflerini seçerler. Seçilen oyuncu adaylarının görüntüleri yönetmene sunularak kendisinden eleme yapması istenir. Yönetmen yapacağı eleme sonrasında belirleyeceği 4-6-8 kişilik alternatiflerle arzu ederse farklı bir gün ve saatte yeniden bir araya gelebilir ve adayların oyunculuk gücü yada role uygunluğunu görmek isteyebilir.

Yapılan bu görüşmeler sonrasında ön cast hazırlığı bitirilmiş olan çalışma yapım şirketi tarafından müşteri onayı için reklam ajansına sunulur. Reklam ajansı almış olduğu oyuncu alternatiflerini kendi müşterisinin hedef kitlesi vb. diğer faktörleri göz önünde bulundurarak eleyebilir yada direkt olarak müşterisi ile paylaşabilir. Müşteri onayı sonrasında seçilen oyuncular ile reklam filmi çekilmeye karar verilir.

Bu proje süresince yapılan görüşmelerde aday olan oyuncular ajansları ile görüşülerek, çekim tarihlerine ve bütçelerine göre opsiyonlanır. Oyuncu bu proje sonucunun açıklanacağı tarihe kadar gelen diğer projeleri kabul edememektedir.

Sizinde gördüğünüz gibi aslında cast ajansları, işleyişleri itibariyle kolayca oyuncu verebilir durumdaki şirketler değillerdir.

Ancak yukarıda örnek olarak verilmiş görüşme ve işleyiş zinciri reklam filmlerinin çekimi sırasında meydana gelmektedir. Yapılacak projenin cinsi ve içeriğine göre bu sıralama değişkenlik gösterir.
Sanırım genel olarak bir cast ajansının piyasa içerisindeki konumunu öğrenmiş olduk. Sonraki yazımda sizlere bir cast ajansına üye olduktan sonra görüşmelerde yapmanız gerekenlerden bahsedeceğim.

Sevgiler

Merhaba,
Eğer bu yazımı da okuyorsan ve önceki yazımda belirttiğim dertlerden muzdaripsen, (ki bu işlere bulaşmadıysan bu yazıyı iyi oku) demek ki artık doğru bir ajansa kayıt olmak yada bu işlerle ilgili doğru şekilde ilgilenmek istiyorsun demektir.
İlk olarak önceki yazımın devamı olarak belirtmek isterim ki; “her ajansa kayıt olunmaz”. Maalesef ülkemizde yapılan en büyük yanlışlardan biri olan “kuruma göre” değil de “reklam göre” düşüncesine sahip insanlar olmaya başladık. Artık insanlar şirketlerin yada markaların iç güzelliğine değil de piyasada nasıl göründüklerine bakıyorlar. Burada hareketle maalesef ajans seçimlerinde de insanlar aynı şekilde davranıyorlar.

Arkadaşım, ilk olarak şunu asla unutma!!! Dizi sonunda çıkan yazı, internetteki kabarık siteler ile ajans asla seçilmez. Seçilse de mutlu olunmaz. Arkadaşlar Casting, fotomodellik vs. gibi işlerde dikkat edilmesi gereken ilk şeylerden biri, karşınızdaki ajansların kurumsal kimlikleri olmalıdır. Nedir bu kimlik?

İsterseniz bu konuya girmeden önce Casting ajanslarının çalışma mantığını öğrenelim;
Casting ajansları, öncelikle reklamların teknik mutfağını tamamlayan yapım şirketlerinin İstanbulda olması sebebiyle istanbul merkezli çalışmaktadırlar. Bu sebeple cast çalışmalarına katılmak için öncelikle İstanbul yada İstanbul il sınırlarına çok yakın bir ilde ikamet ediyor olmak zorundasınız.

Cast Ajanslarının Çalışma Mantığı;

1- Adayın Başvurusunun alınması
2- Değerlendirme ve Oyuncu başvurusunun Olumlu/Olumsuz sonuçlandırılması
3-Oyuncunun Fotoğraf/Video görüntülerinin çekilmesi ve hazırlanması
4-Oyuncunun ajans veritabanına kayıt edilerek yapımcı şirketler/cast direktörleri ile paylaşılması
5-Yapılan projelerin içeriklerine göre beğenilen uygun oyuncuların yapım şirketi / Cast direktörüne görüşme için yönlendirilmesi
6-Projenin görüşme sonuçlarına göre oyuncuların olumlu yada olumsuz olarak haberdar edilmesi
7-Oyuncunun seçilmesi durumunda proje ile ilgili tüm işlerinin koordine edilmesi
8-Yapılacak çekim günü ve çekim sonrasında oluşacak tüm problemler ile ilgilenilmesi
9- Çekim sonrasında ortalama olarak belirlenen vade tarihinde (ortalama 30 gün) oyuncuya ödeme gerçekleştirilmesi

Bu yukarıda saydığım maddeler, ajanslara göre değişiklik göstermesine rağmen aslen yapılması gereken ve bazı ajanslar tarafından halen uygulanmayan maddeleri de içeriğinde barındırmaktadır.

İşte bu yukarıda saydığım maddeleri yapan, ofislerinin görünümünden, personeline, çalışma ortamından size olan hitap şekline kadar her konuda doğru olduğunu düşündüğünüz ajanslar doğru ajanslardır. Tabii bu maddelerin dışında o ajansın yapmış olduğu işler, ödeme düzenleri, referanslarınız da bu seçimde önemli olan kriterlerdir.

Şimdi bu konu hakkında bana anlatılan ve kesinlikle kişi ve şirket adı vermeden sizinle paylaşmak istediğim bir hikaye sanırım sizin içinde güzel bir örnekleme olacaktır.

“Sevgili 18 yaşındaki X adlı genç arkadaşım kendi ağzından şu şekilde bana anlatmıştı;
-Abi ben bu işe başladığım zamanlarda lisedeydim. Tabi bir çok kez arkadaşlarım komik bir tipim olduğundan ajans gitmem için tavsiyelerde bulunuyorlardı. Ancak benim o zamanlar bu konuda hiçbir bilgim yoktu. Sonra sevdiğim bir dizi sonundaki bir ajansın adını aldım ve internetten araştırdım. Telefonla görüştüğümde telefondaki bayan ofislerini ziyaret edip bir form doldurmam gerektiğini, sonrasında bir çok işle ilgili çalışabileceğimi söyledi. Sonraki hafta bir gün okul çıkışında Y ajansa gittim.

Pek güzel olmayan giriş katında bir ajanstı. İçeride benim gibi bir sürü insan olması ajansın sevilen ve dikkat çeken bir ajans olduğu izlenimini bıraktı. Sonrasında verilen formu doldurdum ve bir bayan ayaküstü 5 dakika bana ajansın genel kurallarını anlattı ve sonrasında beni arayacaklarını söyledi ve ofisten çıktım. Ama ajans kuralları olarak söylenen şeyler; Ajans beni aradığı zaman geleceğim, ilk 3 proje için para almayacağım, sonraki projelerde ücretimi ben değil onlar belirleyecek şeklindeydi. Açıkcası o zaman rahatsız olmuştum ama sanırım ilk defa ve bilinçsiz olmamdan dolayı ses çıkarmamıştım.

Sonrasında görüşmeyi izleyen hafta ajanstan bir bayan beni arayarak o hafta bir akşam dizi çekimi için beni seçtiklerini ve saat ve yer bildirdi. Bu haberi ilk aldığımda inanılmaz bir heyecan duymuştum. Hatta evdekilerle paylaşınca evde bir bayram havası esmişti. Sonrasında o gün çekim için belirlenen yere gittim. Ancak olaylar hiç düşündüğüm gibi değildi. Bende dahil 25 kişilik bir gruptuk. Ve bir dizinin arka planında otobüs durağında, restaurant bölümü ve hastane bölümünde hasta yakını, otobüs durağı yolcuları gibi rollerde kullanıldık. Aslında o gece bu işi bırakabilirdim ama hep bunların bir başlangıç olduğunu düşünerek sonraki 2 işe daha gittim. Kafamda hep ilk 3 işten sonraki işlerde alacağım paralar ve oynayacağım roller vardı. 4. İş için aradıklarında yine hiçbir şekilde bir bütçe konuşmamalarından şüphelendim ama ‘nasıl olsa hallolur’ deyip çekim gününü bekledim.

Ancak yine aynı iş ve aynı ortamlar devam etti. Yaptığım 4. işin parasını almak için ofise gittiğimde ise elime verilen 30-50 TL arasındaki parayı görünce bir kere daha kahroldum. Bu ajansla ilgili çekimlerde konuştuğum abilerimin ‘Oğlum doğru dürüst bir çocuksun, ne arıyorsun sen bu Figürasyon ajansında’ demelerinin de etkisi ile babamla avukata başvurduk ve hukuki yollardan o ajans ile aramdaki sözleşmeyi feshettik.”

Şimdi; buradaki örnekten yola çıkarak;
Hiçbir casting ajansı, yetkilisi gelen oyuncu adayıyla gayri ciddi şekilde ayak üstü konuşmaz
Hiçbir casting ajansı, oyuncusuna süre yada iş bazlı ödemesiz iş yaptıramaz
Hiçbir casting ajansı, oyuncusunun alacağı çalışma ücretini kendisi belirleyebilme hakkına sahip değildir
Hiçbir casting ajansı, oyuncusuna süreli yada süresiz olarak işlere gelme zorunluluğu koyamaz
Hiçbir casting ajansı, oyuncusunun rızası olmadan belirli bir tarih için yapım şirketine kendi insiyatifinde iş onayı veremez.

İşte bu şekilde çalışan ajanslar ile asla çalışmayı aklınıza getirmeyin. Mümkünse seçeceğiniz ajans ile ilgili referans alın, yaptıkları işleri araştırın.

Bir sonraki yazımda sizlere casting ajanslarının işlevini ve piyasada tam anlamıyla ne işe yaradıklarını anlatacağım
Sevgiyle kalın…

Çevremdeki insanlarla yaptığım sohbetlerde genelde iş konusunda “casting işiyle uğraşıyorum” dediğimde söylenen 1. yada 2. cümle hep “Haa yani figürasyonluk işi yapıyorsun” oluyor.

işte o andan sonra alıyor beni bir uğraşma halleri!
Çünkü maalesef ülkemizde öyle değişik şekillerde “casting” sözcüğü kullanılıyor ve öyle şekillerde bu iş icra ediliyor ki insanlar bırakın casting konusunda çalışmak, adını bile duymak istemiyorlar.
Bilmeyen yada bilmek isteyen herkes için Cast ve Casting nedir bir açıklayalım istiyorum.

Cast, özellikle görsel sanatlarda bir eserin (tiyatro, Sinema, Reklam, Dizi, vb.) sahnelenmesi sırasında rolleri canlandıracak
oyunculara paylaştırılması, Casting ise bu oyuncuların bulunması ve organize edilmesi işlemidir.

Şimdi bu çerçevede bakıldığında “casting” tanımına yukarıda verdiğim örnekteki “figürasyonluk” kavramı giriyor. Ama aslında yalnızca bununla bitmiyor. Bu konuya birazcık aşina olan arkadaşlarımız daha iyi bilirler ki, casting sektöründe tüm dünya jargonunda olduğu gibi figürasyonluk konusunda çalışan ajansların dışında profesyonel oyuncular ve değişik yüzlere sahip oyuncu adayları ile çalışan bir çok ajans var. Peki şimdi diyeceksiniz ki “yahu o zaman böyle ajanslar var da neredeler?”.
Aslında bilgisayarınız başında bir tık uzağınızda, telefonla bir kaç tuş ötenizde.

Peki insanlar neden böyle yanlış başlangıçlar yapıyor?
Aslında bu konuda bir çok sebep var. Mesela siz bu işle hiç ilgilenmediniz ve ilgi duyuyorsunuz. İlk nereden araştırma yaparsınız? Benim çalıştığım oyuncularımın kendi hikayelerinde özellikle hep dizilerin sonundaki yazılar onlar için ilk yanlış başlangıç olmuş. Sonrasında internet araştırmalarında kalabalık cast kadroları olan ajanslar ikinci tercih sebepleri olmuş.

Peki sizce dizi sonlarında görünen ajans isimleri yada internette yoğun kadrolara sahip olan ajansları tercih etmek doğru bir seçim mi?

Peki kalabalık kadroya sahip bir ajansa kayıt olurken sadece bu insan kalabalığımı sizi cezbetmeli yoksa başvurduğunuz ajansın çalışanından ofisine kadar kurumsal kimliği mi?

İşte yukarıda size sorduğum sorular ve bunların cevapları aslında bizim doğru yada yanlış tercihlerimizi belirliyor.
Genelde bu cevaplarda “kadrosu kalabalık ajans iyidir” yada “adamların dizilerin sonunda habire isimleri çıkıyor” şeklinde düşüncelere sahip olarak başvuru yapıyorsanız emin olun doğru yerde değilsiniz.

Peki ne yapacağım?
Biraz bekleyeceksiniz, bende bir sonraki yazımda bu konuda size daha iyi bir analiz için ipuçları vereceğim. )
Sevgiler